СОВЕТТИК МУРАС: КЫРГЫЗ ССРИНДЕГИ КЕМПИР-АБАД СУУ САКТАГЫЧЫН КУРУУ ЖАНА АНЫН СОЦИАЛДЫК КЕСЕПЕТТЕРИ (1962-1973-жж.)
Ключевые слова:
Кемпир-Абад, гидроимпериализм, мажбурлап көчүрүү, саясий экология, жамааттык эс тутум, жамааттардын туруктуулугу, Кыргыз ССРи.Аннотация
Бул макалада Кемпир-Абад (Кампыр-Рават) суу сактагычынын 1962-1973-жылдардагы курулушу комплекстүү анализденип, ал советтик «жаратылыш инженериясы» саясатынын жана гидроимпериализмдин көрүнүктүү мисалы катары каралат. Архивдик документтерди, этнографиялык талаа изилдөөлөрүн жана Өзгөн районундагы Кыймыл,
Ана-Кызыл, Кызыл-Октябрь, Алга, Кашка-Терек (Айгыр-Жал) жана Кароол айылдарынын 80ден ашуун тургундарынын оозеки баяндарын синтездөөнүн негизинде, мажбурлап көчүрүү механизмдери, олуттуу экономикалык жоготуулар, маданий травма жана Кыргыз ССРиндеги жергиликтүү жамааттардын адаптациялык стратегиялары изилденет. Макалада республикалар аралык мамилелердеги асимметрияга, тең салмаксыз компенсацияга, ошондой эле системалык кризис учурунда социалдык туруктуулукту сактоодо уруктук тармактардын ролуна өзгөчө көңүл бурулат. Изилдөөнүн жыйынтыктары Борбордук Азиядагы советтик модернизациянын адамдык баасынын канчалык терең экендигин баса белгилейт.
Библиографические ссылки
Basso, K. (1996). Wisdom Sits in Places: Landscape and Language Among the Western Apache. University of New Mexico Press.
Beyer, J. (2016). The Force of Custom: Law and the Ordering of Everyday Life in Kyrgyzstan. University of Pittsburgh Press.
Cernea, M. M. (2000). Risks and Reconstruction: Experiences of Resettlers and Refugees. World Bank Publications.
Colson, E. (1971). The Social Consequences of Resettlement. Manchester University Press.
Das, V. (2007). Life and Words: Violence and the Descent into the Ordinary. University of California Press.
Dukhovny, V., & Sokolov, V. (2003). Integrated Water Resources Management in Central Asia. Tashkent: SIC ICWC. // (Или другой точный источник)
Hirsch, F. (2005). Empire of Nations: Ethnographic Knowledge and the Making of the Soviet Union. Cornell University Press.
Jacquesson, S. (2010). Pastoralism in Central Asia. Central Asian Survey.
Josephson, P. R. (2002). Industrialized Nature: Brute Force Technology and the Transformation of the Natural World. Island Press.
Megoran, N. (2017). Nationalism in Central Asia: A Biography of the Uzbekistan-Kyrgyzstan Boundary. University of Pittsburgh Press. // (Или другой точный источник)
Mosello, B. (2011). Water in Central Asia: Past, Present, Future. Routledge.
Nora, P. (1989). Between Memory and History: Les Lieux de Mémoire. Representations.
Peluso, N. L., & Lund, C. (2011). New Frontiers of Land Control: Introduction. Journal of Peasant Studies.
Portelli, A. (1990). The Death of Luigi Trastulli and Other Stories: Form and Meaning in Oral History. SUNY Press.
Scott, J. C. (1998). Seeing Like a State: How Certain Schemes to Improve the Human Condition Have Failed. Yale University Press.
Weinthal, E. (2006). Water and Power in Central Asia. Cambridge University Press.
Кулматов, А. (2022). История создания Андижанского водохранилища. Бишкек: Илим.
Усубалиев, Т. (1998). Вода дороже золота. Бишкек: Шам.
Официальные документы (архивные материалы)
Центральный государственный архив Кыргызской Республики. Фонд 56, Опись 1, Дело 123. (1962). Письмо Центрального комитета Коммунистической партии Киргизии и Совета министров Киргизской ССР.
Центральный государственный архив Кыргызской Республики. Фонд 56, Опись 2, Дело 45. (1973). Постановление Совета министров Киргизской ССР.
Полевые исследования
Архив устных историй автора. Полевые интервью, проведенные в 2024-2025 гг. в Узгенском районе Кыргызстана.
